Çocuklarda Olumsuz Duygu Durumlarının Ortaya Çıkması

by Bebek Melekleri

Anneler, çocukların olumsuzluklara verdiği tepkilerin kontrolünü sağlayabilirler. Annenin bu yaklaşımına izin veren çocuk, annenin duyguları nasıl işlediğini inceler ve izlenimlerini içselleştirme fırsatı bulur. Olumsuz duygular zaman zaman ortaya çıkabilir.

Çocuklarda olumsuz duygular nasıl ortaya çıkar?

Bebeklikte kramplar, uyaranlardan rahatsız olma durumları sıklıkla görülebilir. Çocukluktaysa bu durumların yerini kıskançlık, saldırganlık, dürtüsellik gibi olumsuz duygular alabilir. Bu zamana kadar psikoloji alanında üretilen bütün teorilerin anneye gönderme yapması, anne rolünün öneminden kaynaklanır. Duygu durumları, ebeveynler arasında en çok anne ile bebek/çocuk arasında yaşanır.

Anne ve çocuğun, travma sonrası birbirini “tamir edebilme” şansı, olumsuz duygularla baş edebilme kapasitesini geliştirmekte önemlidir. Çocuk, annenin yardımıyla olumsuz duygulardan olumlu duygulara geçebilir. Çocuğunu olumlu duygulara geçiş yaptıran, iyi hissettiren anne; çocuğun olumsuz duygularını o an için “tamir etmiş” olur.

Bion’un kapsama (containment) teorisi bu durumla ilgili kullanılabilir. Bion’un teorisi; bebeğin tek başına kaldıramadığı duygu hâllerini anneye yansıtması ve annenin de kendi dengesini koruyarak çocuğu tarafından iletilen duygu hâllerine uygun tepkiler verebilmesidir.

Çocuk, annesiyle yaptığı bu duygu durumu alışverişinin sonunda tecrübesini, başka bir duygu durumuna dönüştürülmüş, daha hafif, yani kaldırılabilir, isimlendirilebilir bir hâle “dönüşebilir” olarak geri almış olur. Çocuk bu süreçte, sadece tepkilerin şekil değiştirmesini kazanmaz; annenin duygu durumu alma, işleme ve üstesinden gelme kapasitesini de inceleyerek içselleştirme fırsatını yakalar.

Çocuklarda görülen olumsuz duyguları yenmek mümkün müdür?

Beyin görüntülemedeki son yöntemler duygusal yaşantıların beyin kimyasını, fizyoloji ve anatomiyle ilişkilendirme imkânı sunar. Bu yöntemler anne-bebek aktivasyonlarını, nörofizyolojik çalışmayla açıklamaya çalışır. Shore’nin vardığı sonuçta; annenin, bebeğiyle ilişki kurması sonucunda ikisinin de beyninin sağ tarafındaki norofizyolojik modellerin karşısındakine yansıdığı ve birbirlerinin duygularının karşılıklı yansıma hâlinde olduğu görülebilir. Annenin, bebeğin duygularına uyum sağlayarak onları düzenlediği ve bu süreçte bebeğin de annenin duygularını düzenlemesine müsaade ederek ayarlı bir şekilde tutarlı tepkiler verdiği gözlemlenebilir.

Anne, çocuğuna yardım ederek onun sağ beyninin mutsuzluğa eğilimli yapısına düzen getirebilir. Çocuğun olumsuz duygularının katlanabilir seviyede kalmasına yardımcı olan bu ilişki, fizyolojik ilişkidir.

ÇOCUKLARDA DAVRANIŞ BOZUKLUKLARI VE BASTIRILMIŞ DUYGULAR ile ilgili yazımıza ulaşmak için linke tıklayın.

Dikkatinizi Çekebilecek Diğer Makaleler

Yorum Bırakabilirsin